Karadeniz deyince aklınıza ilk gelen nedir? Sisli yaylalar, sonbaharı gözyaşı gibi yağmurla uğurlayan gökyüzü, bıkmadan akan sular, hırçın dereler ve bir de insanı çeken o huzur mu? Belki de aklınıza, şehrin stresinden kaçmak için ideal bir mola noktası geliyor. Neticede, Ayder, Uzungöl ve Batum rotası tam da böyle bir isteğin karşılığı. Hem Türkiye’nin hem de komşusu Gürcistan’ın en güzel doğa ve kültür hazinelerini bir seferde görmenin birebir formülü.
Neden Ayder-Uzungöl-Batum Turu?
Tatil planlaması yaparken karar vermek her zaman zordur; özellikle de zamanın kısıtlı, seçeneklerin bol olduğu bir dönemde. İşte bu noktada Ayder, Uzungöl ve Batum turu tam bir kazanım sunuyor. Üç günlük standart yayla gezilerinden sıkıldıysanız, biraz kültür, biraz doğa, biraz da milletlerarası renk arıyorsanız, bu üçlü aradığınızı verir.
Hem turlar artık o kadar organize ki, nereden başlayacağınızı bile şaşırıyorsunuz. İzmir’den, İstanbul’dan, Ankara’dan direkt uçuşla Trabzon’a gelip, orada sizi bekleyen rehberli gruplara katılabiliyorsunuz[1]. Ulaşımın her geçen gün rahatlaması, “büyükşehirli” olsanız bile Karadeniz’in en ücra köşelerini dert etmemeniz anlamına geliyor.
Kolay, çekici, bol ödüllü bir deneyim arıyorsanız; Ayder, Uzungöl ve Batum turu için cazibesine inan bana – gerçekten kaçırılmaması gereken bir fırsat.
Ayder: Yeşile Tutunmuş Bir Hayal
Ayder’e adım attığınızda, “ağaçlar, yeşil, sis, hamak, sıcacık çay ve köy ekmeği derken nereye geldim ben?” diye mırıldanabilirsiniz. Rize’nin Çamlıhemşin ilçesine bağlı bu güzeller güzeli yayla, yazın bile ılık, kışın ise adeta “bembeyaz bir karton dünyası” hissi verir. Dağların eteklerindeki taş evler, taş duvarlar, yemyeşil yamaçlar ve en tepede karşılıksız gülen, çocuklarını yaylaya giden anneler… Ayder’in atmosferi, belli ki çok etkileyici.
Buraya gelip sadece kaplıcada yatmak, bal yemek, yürüyüşe çıkmamak büyük kayıp olur. Fırtına Vadisi boyunca yapacağınız kısa bir doğa yürüyüşü, zipline veya rafting isteyenler için de cezbedici alternatifler sunuyor[5]. Karadenizli olmayanlar için –özellikle de büyükşehirli dostlar için– burada “yürüyüş” denilen şey aslında “dağa tek başına tırmanmak” değil, patikalarda gezmek, şelalelerin sesini dinlemek… Yani, korkmayın, herkese uygun aktiviteler var.
Bölgede yerel kültürü de es geçmeyin derim. Çamlıhemşin’de yöresel bir lokantada, hamsiköy sütlacı yemeden veya mıhlamanın peynirli lezzetine kapılmadan dönmek olmaz. Feretiko işliği gibi dokuma atölyelerini gezmek de başka bir keyif[5].
Tabii, tatile çıktığınızda önemli olan nerede konakladığınızdır. Ayder’deki oteller, tatil köyleri ve pansiyonlar, bölgenin doğasını daha yakından yaşamanız için harika seçenekler sunuyor. Hafta sonu yoğunluğundan kaçmak için hafta içi, balayı veya doğum günü gibi özel günler için ise aydınlık, geniş, balkonlu odaları olan tesisleri arayın. Unutmadan, yazın Ayder’de bile akşamları ince bir hırka edinin, benden söylemesi. Ayder, “gece soğuk, gündüz yemyeşil” bir yer sonuçta.
Uzungöl: Bir Kartpostal Dünyası
Karadeniz’in en ünlü kartpostal duraklarından biri olan Uzungöl’e, Ayder’den birkaç saatlik bir yolculukla ulaşırsınız. Bu yolculuk, yürümek istediğiniz yolu bile aradan çıkaracak kadar güzel; özellikle de Çaykara yolu üzerinden geçerken karşılaştığınız muhteşem manzaralar sizi adeta film setine düşürür[6].
Uzungöl, adeta iç turistin “olmazsa olmazı” haline gelmiş, ancak bir o kadar da değeri bilinmeyen bir yer. Kimine göre çok turistik, kimine göreyse “dünya burada dursun” diyebileceğiniz bir huzur. Gölün etrafındaki oteller, kafeler, yürüyüş parkurları… Hepsinden öte, doğa fotoğrafı çekmeyi sevenler için nadir rastlanır bir stüdyo. Özellikle sabahın ilk ışıklarıyla çekilen fotoğraflar, sosyal medyada “buna da mı fotoğraf diyeceğiz!” dedirtecek kadar güzel oluyor.
Uzungöl’e gelip de Karadeniz poğaçası ve Rize çayıyla kahvaltı yapmadan olmaz. Yol üzerindeki küçük lokantalarda bulunan yöreye özgü hamur işlerini ve doğal reçelleri mutlaka deneyin. Öğle yemeği için, göl manzaralı bir restoran seçmek ruh sağlığınız için iyi bir seçimdir.
Aktivite olarak biraz daha hareket isterseniz, Karaster Tepesi’ne çıkıp muhteşem göl manzarasını izlemek, ya da etrafta küçük yürüyüşlere çıkmak ideal. Eğer şansınız varsa, hafta içi ziyaret ederek kalabalıktan kurtulabilirsiniz.
Uzungöl’ün yayla turizminde adeta bir nirengi noktası olduğunu, buraya uğramayan bir Karadeniz turunun eksik kalacağını söylemek abartı olmaz. Gelin görün ki, bu güzide gölümüz havadan bakıldığında da, içindeki kayıklarla da, etrafında mırıldanan ıhlamur çitleriyle de kendine hayran bırakıyor.
Batum: Karalahana’dan Avrupa’ya Açılan Kapı
Doğu Karadeniz gezisinin kendi sınırlarını aşıp, komşu Gürcistan’a kadar uzanması başka bir heyecan katıyor rotaya[2][5]. Sarp Sınır Kapısı’ndan geçip, bu şehre adım attığınızda bambaşka bir kültüre ve şehir düzenine tanıklık edersiniz.
Batum, Gürcistan’ın Avrupa yüzünü en güzel temsil eden şehirlerden biri. Hem geleneksel, hem de modern dokuyu aynı anda yaşayabileceğiniz bir şehir. Avrupa Meydanı, Altın Post Anıtı, Ali ile Nino Heykelleri, St. Andrew Heykeli, Gonyo Kalesi gibi sembolik noktalar, Batum’un tarih ve kültür zenginliğinin göstergesi[5].
Burada “turistlik” semtlerde gezerken, döviz bozdurmadan da gezebilirsiniz. Çünkü hemen her yerde satıcılar, lokantalar, taksi şoförleri Türkçe konuşuyor. Hatta bazen kendinizi İstanbul’un Avrupa yakasında zannedebilirsiniz. Meşhur khinkali (Gürcü mantısı), khachapuri (peynirli ekmek), churchkhela (cevizli ve üzümlü sokak tatlısı) burada müptelası olduğunuz lezzetlerden.
Denize yürüyüş mesafesinde bulunan otellerde konaklayarak, sahil boyunca yapacağınız yürüyüşler Batum’un belirgin enerjisini yakalamanızı sağlar. Akşam saatlerinde, Türkiye’ye dönüş saati yaklaştığında, şehre bir daha gelmek üzere veda ederken, aldığınız fotoğraflarınızı kendi kendinize gözden geçirirsiniz.
Turun Pratik Detayları: Nasıl Giderim, Ne Yapmalıyım, Nerede Kalmalıyım?
Ulaşım ve Katılım
Turlar, başta İzmir Adnan Menderes Havalimanı olmak üzere, büyükşehirlerden düzenli olarak yapılıyor[1]. Genellikle 4 gece 5 gün süren turlardan en iyi verimi almak için, önceden rezervasyon yaptırmak ve uçuş gününde havaalanında SunExpress kontuarında saat 19.15 gibi buluşmak gerekli. Kalkış tarihleri genelde yaz ve sonbahar aylarında yoğunlaşıyor (örneğin, 13, 20, 27 Ağustos, 3, 17 Eylül gibi)[1].
Tur operatörleri Trabzon’a uçurarak, oradan lüks otobüslerle gezdiriyor. Günlere dağıtılan programda, Ayder ve Uzungöl’de yoğun bir doğa ve kültür gezisi, ardından Batum’da bir günlük Gürcistan turu yapılıyor. Batum’da gece konaklama olan turlar daha çekici olabilir[1].
Konaklama Seçenekleri
Tur boyunca konaklamalar genelde turizm bölgelerinin merkezindeki otellerde, çoğu zaman yemek dahil olarak sunuluyor. Ayder ve Uzungöl’de oteller doğanın içinde, Batum’da ise sahil veya şehir merkezinde oluyor[1]. Tercihiniz, doğayla iç içe kalmaksa, yaylalardaki butik pansiyonlarda kalmayı da düşünebilirsiniz. Tura katılmadan önce tur şirketinin ilettiği konaklama detaylarını mutlaka okuyun.
Ne Almalı, Ne Yumalı
Karadeniz’den dönüşte, Rize çayı, yöresel peynirler, reçel çeşitleri, bal ve mısır unu mutlaka alsanız iyi edersiniz. Batum’dan ise churchkhela gibi kuruyemişli tatlılar, Gürcü peynirleri, kırmızı biberli soslar ve belki de Gürcü şarabı almak akıllıca olur.
Yemek konusunda, Çamlıhemşin’de mıhlama ve hamsiköy sütlacı, Ayder’de tavuk ızgara, yayla çorbası, Uzungöl’de balık ekmek, Karadeniz poğaçası, Batum’da da khinkali, khachapuri, çoban salatası, Gürcü salatası, ve tabii ki kuzey şarapları… Kısacası, gittiğiniz her yerde yağmurluk diye bir şey almanıza gerek yok, ama mide sınırlarınızı zorlayın.
Önemli Uyarılar
Pasaport ve nüfus cüzdanı gibi kimlik belgeleriniz, özellikle de Gürcistan geçişi için kritik. Gürcistan vizesiz giriş yapabildiğimiz bir ülke olsa da, pasaportunuz yanınızda olmazsa sınırda hayal kırıklığı yaşayabilirsiniz. Batum’da döviz bozdurmak kolay, ama daha avantajlı bir fiyat için Türkiye’de bozdurmak akıllıca olabilir.
Hava durumunu ise sürekli takip edin. Özellikle Karadeniz’de bir gün güneş açarken, 10 dakika sonra şiddetli yağmura tutulabilirsiniz. Yanınızda ince bir yağmurluk, küçük bir şemsiye ve yedek çorap bulundurmanızı tavsiye ederim. Yağmur aslında Karadeniz’in büyüsünün bir parçası olsa da, ıslak ayaklarla gezmek pek de keyifli olmayabiliyor.
Aktivite ve Alternatif Rotalar
Doğa Yürüyüşleri ve Macera Sporları
Bu geziyi standart bir “otobüsle gezip inme” turu olarak düşünürsek, büyük hata yapmış oluruz. Ayder’de Fırtına Vadisi yürüyüşleri, rafting ve zipline aktiviteleri, Uzungöl’de Karaster Tepesi’ne çıkış, yaylalarda doğa yürüyüşleri hem gözünüze hem ruhunuza iyi gelecek[5]. Rafting tecrübelilere ve çekingenlere göre farklı paketlerle sunuluyor.
Kültür Turu
Bölgede Sümela Manastırı, Atatürk Köşkü, Rize Müzesi gibi tarihi mekanlara da mutlaka zaman ayırın[1][5]. Batum’daki müze ve anıtlar da kültürel yükünüzü biraz olsun artıracaktır.
Feribot ve Alternatif Rotalar
Kimileri bu turu Ordu-Samsun-Bandırma Vapuru güzergahını da katarak uzatıyor, ama bu genelde özel organizasyonlarda mümkün oluyor[1]. Deniz tutkunları için farklı bir alternatif.
Son Söz: Bu Gezi Kimler İçin?
Ayder, Uzungöl ve Batum turu, doğayı seven, kültür ve tarihe ilgi duyan, kısa sürede birden fazla gezilecek yeri tek seferde görmek isteyen, tatilinde biraz hareket istemeyen veya macera arayan herkese göre. Özellikle İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyükşehirlerde yaşayan, haftasonlarını değerlendirmek isteyenler için ideal.
Tek kişi, çift, aile, grup; kaç kişi giderseniz gidin, rotanın sunduğu esnek planlar size uyuyor. Çocuklu ailelere önerim, aktivitelerin çoğunun kısa ve düşük tempolu olduğudur, ama küçük çocuklar için yanınızda bazı rahatlatıcı oyuncak ve atıştırmalıklar bulundurmakta fayda var.
Uzun lafın kısası: Bu gezinin hatırı sayılır bir bütçeye ihtiyacı var, ama verdiği heyecan, öğrendiğiniz kültür, doğada geçirdiğiniz zaman ve çekeceğiniz birbirinden güzel fotoğraflar, bana kalırsa her kuruşa değer. Benim dost tavsiyem, doğanın büyüsüne kendinizi bırakın, bölgenin yöresel lezzetlerini tadın, fotoğraf seviyorsanız yanınıza güzel bir makina alın ve gerisini geziden, keyfini kendiniz çıkarın.
Karadeniz her zaman başka, Gürcistan her zaman değişik, gezmek her zaman güzeldir.
Kaynakça
- Escantur – Uçaklı Batumlu Karadeniz Turu program detayları ve hareket tarihleri [1]
- Ayder Turizm – Doğu Karadeniz ve Batum Uçaklı Turu’nun rotası, görülecek yerler ve kültürel deneyimler [2][5]
- Geziall – Ayder, Uzungöl ve Batum ile Doğu Karadeniz Turu 2025 detayları [3]
- Ayatourism – Uzungöl ve Ayder konaklama ve aktivite bilgileri [4]
- Ercan Tur – Uzungöl gezi rehberi ve coğrafi bilgiler [6]
- Sarımsaklı Tur – Otobüsle düzenlenen Karadeniz ve Batum turları [9]